Döviz Pozisyonu ekranı, elinizdeki her para birimi için açık pozisyonu tek tabloda gösteren salt okunur bir rapordur. Açıklaması: "Her para birimi için açık pozisyon (alınan − satılan), ortalama alış maliyeti ve güncel kura göre gerçekleşmemiş kâr/zarar göstergesi."
Bu ekranda veri girmezsiniz; ekran, yaptığınız alış, satış ve çapraz işlemlerden pozisyonu canlı olarak hesaplar. Her para birimi (USD/EUR/GBP) için bir satır bulunur.
Net Pozisyon kolonu, o para biriminde elinizde net ne kadar döviz olduğunu gösterir. Hesabı: alınan − satılan + çapraz kaynak − çapraz hedef. Yani alışlar ve çapraz işlemde aldığınız kaynak döviz pozisyonu artırır; satışlar ve çaprazda verdiğiniz hedef döviz azaltır.
Bu bir canlı toplamdır (materyalize edilmiş bir bakiye kolonu değildir): her açılışta işlemlerinizden yeniden hesaplanır. Yalnızca tamamlanmış işlemler sayılır; iptal edilenler hesaba katılmaz.
Ort. Alış Maliyeti kolonu, o para birimini ortalama hangi TL maliyetle edindiğinizi gösterir. Hesabı: edinim işlemlerinin (alış + çapraz kaynak) toplam TL karşılığı bölü toplam miktar. Böylece birim başına ortalama maliyeti (TL/birim) elde edersiniz.
Edinim miktarı sıfırsa (ör. hiç alış yoksa) ortalama tanımsızdır ve kolonda "—" görünür. Bu maliyet bir göstergedir; deftere yazılmaz, yalnız pozisyonu yorumlamanıza yardımcı olur.
Güncel Satış Kuru, o para birimi için günlük kurlardan en güncel satış kurudur. Gerçekleşmemiş K/Z (TL) kolonu ise şu göstergeyi verir: net pozisyon × (güncel satış kuru − ortalama alış maliyeti). Yani "bu pozisyonu şu an satsam kabaca ne kâr/zarar ederdim?" sorusunun tahminidir.
Değer eksi ise kolonda kırmızı gösterilir. Üç bileşenden biri (net pozisyon, güncel kur, ortalama maliyet) ölçülemezse K/Z hesaplanamaz ve "—" görünür.
Pozisyon ekranı yalnızca tamamlanmış (tamam) işlemleri sayar; iptal edilmiş işlemler ne pozisyona ne de ortalama maliyete girer. Bu, İşlem İptali dersindeki "iptal göstergelerden dışlanır" kuralıyla birebir tutarlıdır.
Bir hücrede "—" görmek, o alanın ölçülemediği (ör. henüz o para biriminde işlem yok ya da kur girilmemiş) anlamına gelir; "sıfır değer" değildir. Ekran fail-safe'tir: bir alan ölçülemese bile satır görünür ve sayfa asla hata (500) vermez.
Ekranın altındaki not bu ayrımı vurgular: "Bu değerler göstergedir. Gerçekleşmemiş kâr/zarar canlı kura göre hesaplanır; kesin/realize kâr-zarar gün sonu kapanışında oluşur."
Yani pozisyon ekranındaki kâr/zarar, o anki kura göre değişen bir tahmindir; kuru güncelledikçe değişir. Kesin (realize) kâr/zarar ise Gün Sonu kapanışında, o günün işlemleri kesinleşince oluşur. Bu ders pozisyonu okumayı öğretir; gün sonu kapanışı ayrı derste işlenir.
Bu ekran iki pratik soruya hızlı yanıt verir: (1) "Bu para biriminde ne kadar satabilirim?" → Net Pozisyon kolonuna bakın; satış bu pozisyonu aşamaz. (2) "Şu an satsam kâr eder miyim?" → Ort. Alış Maliyeti ile Güncel Satış Kuru'nu karşılaştırın; aradaki fark Gerçekleşmemiş K/Z'ye yansır. Kuru güncel tutarsanız gösterge de anlamlı olur.
Pozisyon ekranındaki ortalama maliyet ve gerçekleşmemiş kâr/zarar göstergedir, deftere işlenmiş kesin rakamlar değildir. Canlı kura göre anlık değişirler; bir raporlama ya da vergisel karar için bu değerleri "kesin" kabul etmeyin.
Kesin/realize kâr-zarar Gün Sonu kapanışında oluşur ve orada saklanır. Ayrıca net pozisyon eksiye düşmüşse (açığa satış durumu) bu, o para biriminde satacak dövizinizin kalmadığını gösterir — yeni satış fail-closed engellenir.
Döviz Pozisyonu, her PB için açık pozisyonu gösteren salt okunur bir rapordur. Net Pozisyon = alınan − satılan + çapraz kaynak − çapraz hedef (canlı SUM, yalnız tamamlanmış işlemler). Ort. Alış Maliyeti = Σ TL / Σ miktar; Gerçekleşmemiş K/Z = net × (güncel satış kuru − ort. maliyet).
Tüm bu değerler göstergedir; kesin/realize kâr-zarar Gün Sonu kapanışında oluşur. Ölçülemeyen alan "—" gösterir, ekran fail-safe'tir (asla 500). Bu ders döviz akademisinin ilk yarısını (giriş, kur/makas, alış, satış, çapraz, iptal, pozisyon) tamamlar; sonraki yarıda MASAK, belge, gün sonu ve raporlar işlenir.